Novo istraživanje ukazuje da gubitak pigmenta u kosi može predstavljati način na koji telo smanjuje rizik od nastanka raka kože
Prve sede vlasi najčešće doživljavamo kao jasan znak starenja, posebno kod žena srednjih godina i starijih. Međutim, novo naučno istraživanje iz Japana otkriva da sedenje kose može biti posledica prirodnog mehanizma odbrane organizma kojim se smanjuje rizik od razvoja melanoma, jednog od najopasnijih oblika raka kože.
Gubitak boje u kosi nastaje kada ćelije koje proizvode pigment, takozvane matične ćelije melanocita, prestanu da funkcionišu. Ove ćelije se nalaze u folikulima dlake i odgovorne su za stvaranje melanina – pigmenta koji daje boju i kosi i koži. Tokom života, one se obnavljaju, ali pod uticajem starenja, UV zračenja ili drugih štetnih faktora iz okoline, može doći do oštećenja njihove DNK.
Kada matične ćelije melanocita pretrpe ozbiljna oštećenja, na primer zbog sunčevog zračenja ili zagađenja, mogu pokrenuti proces ‘seno-diferencijacije’. U tom stanju prestaju da proizvode pigment i povlače se iz sistema, što dovodi do pojave sede kose. Ovakva reakcija organizma ima svoju zaštitnu funkciju, jer ćelije sa oštećenom DNK prestaju da se dele, smanjujući time mogućnost da se pretvore u tumorske ćelije.
Dr Marija Petrović, dermatolog, objašnjava: „Smatramo da je povlačenje matičnih ćelija koje su oštećene, jedan od načina na koji telo sprečava nastanak maligniteta. Ipak, važno je napomenuti da pojava sede kose nije garancija da ne može doći do razvoja raka kože, već može biti jedan od pokazatelja da organizam reaguje na potencijalne opasnosti.“
Međutim, istraživači su primetili i da kod izloženosti jakim kancerogenima, matične ćelije ponekad ne reaguju na ovaj način – već nastavljaju da se dele iako su oštećene, što povećava rizik od nastanka melanoma. To pokazuje da su starenje i rak kože povezani procesi i da su reakcije našeg organizma na oštećenja DNK veoma kompleksne.
Za žene, ova saznanja mogu biti posebno značajna. Poznavanje uloge koju pojava sede kose ima u zaštiti zdravlja može pomoći da se na starenje gleda sa više razumevanja i brige o sebi. Prevencija je važna: preporučuje se zaštita kože i kose od prekomernog izlaganja suncu, korišćenje šešira i krema sa zaštitnim faktorom, kao i redovni dermatološki pregledi.
Ukoliko primetite naglu promenu boje kose ili promene na koži, obavezno se konsultujte sa dermatologom. Za tačnu dijagnozu i savet obratite se lekaru.